دات نت نیوک
Menu

نمایش خبر

تاریخ کاریکاتور/هنر لیتوگرافی

منتشر شده در دوشنبه, 15 شهریور,1400

تاریخ کاریکاتور/هنر لیتوگرافی

منبع:کیهان کاریکاتور/سال سوم/شماره بیست و پنجم

در هنر تصویرسازی جهش و پیشرفت اساسی با اختراع چاپ سنگی به وسیله آلویز سنفلدر(1) ممکن شد. وی در 1771 در پراگ چشم به جهان گشود و در1834 درگذشت. او در 1796 در نخستین آزمایش های ثمربخش خود در زمینه روش چاپ بر روی سنگ به موفقیت دست یافت و بدین ترتیب تاثیر به سزایی از خود در تاریخ هنرهای گرافیک به طورکل به جای گذاشت. سنفلدر نمونه کاملی از مخترعان سال هایی بود که صنعت، انگیزه ای برای روحیه تکنیکی شان به شمارمی رفت.

او با شدت و علاقه تمام پژوهش در زمینه های گوناگون، از بالونی که قادر به حرکت در مسیر عکس وزش باد باشد تا ایجاد رنگی آبی برای پنبه، را پیشه کرد. اما نام وی پیوسته با اختراع چاپ سنگی عجین بوده است.

سنفلدر، همانند بنونوتو چلینی(2)، درباره فراز و نشیب های کشف خود در کتابی تحت عنوان«هنر چاپ سنگی»(1819)، که به زبان فرانسه به چاپ رسیده، چنین حکایت کرده است:« چون این نوع سنگ بسیار ارزان تر از صفحات حکاکی مسی بود، تصمیم گرفتم برای نخستین آزمایش های خود در زمینه خطاطی و گراوور به وسیله تیزاب از نوعی از آن که در مونیخ سنگ سولنهوفن نامیده می شود، و برای پوشش کف آپارتمان ها به کار می رود، استفاده کنم.

به این ترتیب چاپ سنگی به دلیل امتیازهای تکنیکی و هنری بسیارش بر گراوور سنتی برتری یافت. این روش بر خلاف شیوه گراوور بر روی چوب یا مس، که به دقت و مهارت ویژه ای نیازمند بود، به هنرمند اجازه می داد که تصویر مورد نظرش را درست  مانند نقاشی بر روی کاغذ، به وسیله یک قطعه گچ و با یک قلم مستقیماً بر روی سنگ نقش کند و حتی رنگ را نیز به طور مستقیم بر روی آن به کار بندد. افزون براین، تیراژ نیز می توانست بالا برود، بدون آنکه از کیفیت تصویر ذره ای کاسته شود.

بنابراین، قابلیت کاربرد تکنیک چاپ سنگی و سرعتی که این روش به چاپ می داد و همچنین هزینه ناچیزش از آن روشی بسیار مقبول و مردم پسند ساخت که در این میان، مطبوعات به ویژه در زمینه تصویرسازی و کاریکاتور، از آن بهره بسیار بردند.

تکنیک نوین چاپ سنگی در  1802 توسط آندره اوفنباخ(3) به فرانسه راه یافت، ولی در این کشور با استقبال و پذیرش چندانی روبرو نشد. در واقع، کار این روش تنها در 1814 و با تاسیس موسسه ای به نام «چاپ سنگی پادشاه» از سوی لاستری(4) بالا گرفت. به دنبال بازگشایی این موسسه، کارگاه انگلمن و سپس موسسات و کارگاه های بسیار دیگری نیز به وجود آمدند.

نخستین هنرمندانی که در آلمان روش یاد شده را با هدفی هنری در کارهای خود به کار بستند، شادو(5)، تندیس ساز، و شینکل(6)، معمار و نقاش بودند. اما محبوبیت و موفقیت این روش در فرانسه بیشتر از همه جا بود و خیلی زود مورد استفاده ژریکو(7) و گرو(8) و دلاکروا(9) قرار گرفت. در این زمان چیزی نگذشت که ورنه (10) و ایزابی(11) و بوایی(12)، نقاشان وقایع روز و آداب و سنن مردم، نیز به رغم وابستگی شان به سنت قرن هیجدهم این تکنیک را پذیرفتند و در تصاویر خود از آن بهره گرفتند و با موفقیت بسیاری نیز روبرو شدند.

بدین ترتیب، در 1824، لویی- لئوپولد بوایی(1761-1845) مجموعه ای از سرهای بسیار گویا و پر معنی را با کیفیتی بسیار بالا خلق کرد. رنگ های لطیف به کار رفته در این مجموعه با آغاز کاربرد روش چاپ سنگی غرابت تام داشته است و هنوز دانه دانه های خاص آن نیز در آنها به خوبی مشاهده می گردد.

آثار یاد شده که دستاورد دقت و مطالعه بر روی شخصیت از طریق بررسی شکل و هیئت یک چهره و بازتاب نظریه های چهره شناسی لاواتر بودند، در اوایل این قرن مدتها مورد توجه و علاقه همگان قرار داشتند. اما مضمون های به کار گرفته شده از سوی بوایی، که با رنگ های معمولی رنگ آمیزی شده اند، از آن ها بیشتر باسمه هایی تفریحی و لذت بخش و نه طنزهایی حقیقی ساخته است. در این حال، گراوورهای هیرونیموس هس(13) (1850-1799) که با هدف هزل و خنده دارتر بودن نقش شده اند، نمونه های قابل توجه ای از ظرافتی اند که با تکنیک چاپ سنگی به وسیله مواد می توانست آن را میسر گرداند. این آثار همچنین بیانگر طرز فکری کاملا سوئیسی- دست کم آن گونه که در افسانه های برجای مانده است هستند. اما نبود تاثیر مجموع خبرها و وقایع روز بر این گونه باسمه ها سبب شد که آنها از شهرت و محبوبیت لازم بی بهره بمانند.

1-Aloy Senefelder

2-Benvenuto Cellini

3-Andre Offenbach

4-lasteyrie

5-Shadow

6-Schimkel

7-Gericault

8-Gros

9-Delacroix

10-Verent

11-Isabey

12-Boilly

13-Hieronymus Hess

رتبه بندی این مطلب:
بدون رتبه
نظرات (0)تعداد نمایش ها (171)

نویسنده: امیر طاهری

دسته ها: پیشخوان, مقالات

کلمات کلیدی:

Print
برای دادن نظر لطفا وارد شوید و یا ثبت نام کنید

انتخابگر پوسته

دی ان ان فارسی , مرجع دات نت نیوک فارسی